Từ thực tiễn phong trào phụ nữ nhiệm kỳ qua, một thông điệp ngày càng trở nên rõ ràng: Phụ nữ Việt Nam không chỉ là lực lượng quan trọng trong phát triển kinh tế – xã hội, mà còn là chủ thể gìn giữ văn hóa gia đình, kiến tạo hạnh phúc, nuôi dưỡng nhân cách và lan tỏa những giá trị nhân văn của dân tộc.

 Gia đình – nơi bắt đầu của văn hóa, nơi phụ nữ giữ gìn những giá trị bền lâu

Trong mọi thời đại, gia đình luôn là tế bào của xã hội, là nơi con người sinh ra, lớn lên, học những bài học đầu tiên về yêu thương, trách nhiệm, lòng biết ơn, sự sẻ chia và ý thức về cội nguồn. Nếu nhà trường trao truyền tri thức, xã hội rèn luyện bản lĩnh, thì gia đình gieo vào mỗi con người nền tảng đầu tiên của nhân cách. Chính từ mái nhà, một đứa trẻ học cách nói lời cảm ơn, biết quan tâm đến người khác, biết tôn trọng người lớn tuổi, biết yêu quê hương, biết tự hào về tiếng nói, phong tục, nếp nhà của mình.

Trong thiết chế đặc biệt ấy, phụ nữ có vai trò không thể thay thế. Nói như vậy không có nghĩa là đặt toàn bộ gánh nặng gia đình lên vai người phụ nữ. Ngược lại, trong xã hội hiện đại, xây dựng gia đình hạnh phúc phải là trách nhiệm chung của các thành viên, của nam giới và nữ giới, của gia đình và cộng đồng, của chính sách và môi trường xã hội. Nhưng cũng cần nhìn nhận một cách công bằng rằng, bằng sự nhẫn nại, tinh tế, bao dung và tình yêu thương, phụ nữ thường là người kết nối các thế hệ, giữ gìn nếp nhà, làm mềm hóa những va đập của đời sống hiện đại, giúp gia đình không chỉ là nơi ở, mà là nơi trở về.

Trong nhiệm kỳ qua, các cấp Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đã triển khai nhiều hoạt động sâu rộng, thiết thực trong xây dựng gia đình Việt Nam ấm no, hạnh phúc, tiến bộ, văn minh. Cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” tiếp tục được thực hiện gắn với phong trào thi đua “Xây dựng người Phụ nữ Việt Nam thời đại mới”, các chương trình mục tiêu quốc gia, xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi. Đặc biệt, việc nâng cấp cuộc vận động thành “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch, 3 an” cho thấy tư duy mới của tổ chức Hội: Gia đình không chỉ cần no đủ, sạch đẹp, văn minh, mà còn cần an toàn, an sinh, an tâm trước những rủi ro xã hội ngày càng phức tạp.

Các cấp Hội đã đăng ký, thực hiện 18 nghìn phần việc tham gia xây dựng nông thôn mới, giúp thêm hơn 604 nghìn hộ gia đình đạt 8 tiêu chí, hỗ trợ hơn 800 nghìn hộ xây dựng nhà tiêu hợp vệ sinh, hơn 1,4 triệu hộ sử dụng nước sạch. Hơn 10 nghìn mô hình như “Phụ nữ sống xanh”, “Phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn”, “Đường hoa”, “Ngôi nhà xanh”, “Nhà sạch, vườn đẹp”… vừa góp phần bảo vệ môi trường, vừa kiến tạo một lối sống văn minh từ chính mỗi gia đình, mỗi khu dân cư, mỗi thôn xóm, bản làng.

Ở đây, cần nhìn sâu hơn giá trị văn hóa của những việc tưởng như rất đời thường ấy. Một con đường hoa không chỉ là cảnh quan. Một ngôi nhà sạch không chỉ là vệ sinh. Một mô hình phân loại rác không chỉ là môi trường. Đằng sau đó là sự thay đổi thói quen, là ý thức cộng đồng, là văn hóa sống có trách nhiệm, là cách phụ nữ tham gia kiến tạo cái đẹp trong đời sống hằng ngày. Văn hóa không phải lúc nào cũng nằm trong những thiết chế lớn, những lễ hội lớn, những công trình lớn. Văn hóa nhiều khi bắt đầu từ bếp lửa gia đình, từ bữa cơm có tiếng cười, từ sân nhà sạch sẽ, từ lời nhắc con không xả rác, từ cách người mẹ dạy con biết sống tử tế với hàng xóm, với thiên nhiên, với cộng đồng.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và kinh tế thị trường, gia đình Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức mới. Nhịp sống nhanh hơn, áp lực mưu sinh lớn hơn, không gian mạng len vào từng căn phòng, từng bữa ăn, từng giấc ngủ của trẻ em. Những thông tin sai lệch, xu hướng tiêu cực, bạo lực ngôn từ, lệch chuẩn văn hóa, lối sống thực dụng có thể tác động rất sớm đến thanh thiếu niên. Chính vì vậy, sứ mệnh của phụ nữ trong gia đình hôm nay không chỉ là chăm sóc, mà còn là đồng hành; không chỉ là gìn giữ truyền thống, mà còn là giúp con em có sức đề kháng văn hóa trước những biến động của thời đại.

Người phụ nữ hiện đại cần được hỗ trợ để trở thành người mẹ có tri thức, người vợ có bản lĩnh, người công dân có trách nhiệm, người lao động có kỹ năng, người sử dụng công nghệ một cách an toàn và nhân văn. Gia đình hạnh phúc hôm nay không thể chỉ được đo bằng sự đầy đủ vật chất, mà phải được đo bằng chất lượng các mối quan hệ: Có yêu thương không, có lắng nghe không, có bình đẳng không, có tôn trọng khác biệt không, có cùng nhau vượt qua khó khăn không. Và chính ở đó, phụ nữ là một nhân tố rất quan trọng để biến gia đình thành nơi nuôi dưỡng hạnh phúc, chứ không phải nơi tái sản xuất áp lực, định kiến hay tổn thương.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu phát triển con người toàn diện, coi con người là trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển. Nhìn từ góc độ gia đình, thông điệp ấy càng có ý nghĩa sâu sắc. Muốn phát triển con người toàn diện thì phải bắt đầu từ gia đình. Muốn xây dựng xã hội văn minh thì phải bắt đầu từ những nếp nhà văn minh. Muốn đất nước hạnh phúc thì phải có những gia đình hạnh phúc. Và muốn gia đình hạnh phúc thì phụ nữ phải được tôn trọng, được chia sẻ, được bảo vệ, được phát triển và được trao cơ hội để phát huy đầy đủ năng lực của mình.

Hạnh phúc vừa là mục tiêu, vừa làthước đo của phát triển nhân văn

Một xã hội phát triển không chỉ được nhận diện bằng tốc độ tăng trưởng kinh tế, quy mô hạ tầng hay thành tựu công nghệ, mà còn bằng mức độ an toàn, bình đẳng và hạnh phúc của con người, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em. Nếu trong một gia đình, phụ nữ còn bị bạo lực, trẻ em còn bị xâm hại, người yếu thế còn cô đơn, thì ở đó phát triển chưa thể trọn vẹn. Nếu trong một cộng đồng, phụ nữ chưa được lắng nghe, chưa được tiếp cận cơ hội, chưa được bảo vệ trước rủi ro, thì ở đó bình đẳng giới vẫn chưa trở thành thực chất.

Chính vì vậy, những hoạt động của Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam trong nhiệm kỳ qua về phòng chống bạo lực gia đình, bạo lực trên cơ sở giới, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em bị tổn thương có ý nghĩa rất sâu sắc. Các cấp Hội đã tiếp nhận hơn 4.200 đơn thư; tại các địa phương, hơn 1.200 vụ việc liên quan đến bạo lực, xâm hại phụ nữ, trẻ em được giải quyết; hơn 34 nghìn địa chỉ tin cậy được xây dựng, củng cố; hàng nghìn người được tư vấn, hỗ trợ. Tổng đài 1900969680 tiếp nhận hơn 11 nghìn cuộc gọi; “Ngôi nhà bình yên” hỗ trợ hàng trăm nạn nhân bạo lực gia đình và mua bán người. Những con số ấy nói với chúng ta rằng, đằng sau mỗi vụ việc là một phận người, một gia đình, một đứa trẻ, một nỗi đau cần được xã hội nhìn thấy và chữa lành.

Ở phương diện này, tổ chức Hội không chỉ làm công tác phong trào, mà đang thực hiện một sứ mệnh nhân văn rất cụ thể: Đứng về phía phụ nữ và trẻ em khi họ bị tổn thương; lên tiếng khi quyền lợi chính đáng của họ bị xâm phạm; kết nối pháp luật, chính sách, truyền thông, chuyên gia, cộng đồng để bảo vệ những người cần được bảo vệ. Đó chính là biểu hiện sinh động của một nền văn hóa lấy con người làm trung tâm.

Đặc biệt xúc động là chương trình “Mẹ đỡ đầu”. Hơn 657 tỉ đồng được vận động, hơn 35 nghìn mẹ đỡ đầu đã hỗ trợ hơn 48 nghìn trẻ mồ côi có hoàn cảnh khó khăn. Chương trình ấy thành công không chỉ vì huy động được nguồn lực lớn, mà vì đã đánh thức được một nguồn lực sâu xa hơn trong xã hội Việt Nam: Lòng nhân ái. Trong những hoàn cảnh mất mát, khi một đứa trẻ thiếu vắng vòng tay cha mẹ, sự xuất hiện của một người mẹ đỡ đầu không chỉ giúp các em có thêm điều kiện vật chất, mà còn đem lại niềm tin rằng các em không bị bỏ lại phía sau.

Có thể nói, đây là một trong những chương trình thể hiện rất rõ bản sắc của Hội Phụ nữ: Lấy tình thương làm điểm xuất phát, lấy trách nhiệm xã hội làm phương thức hành động, lấy hạnh phúc con người làm mục tiêu cuối cùng. Trong một thế giới mà công nghệ có thể kết nối rất nhanh nhưng cũng có thể làm con người cô đơn hơn, những chương trình như “Mẹ đỡ đầu” nhắc chúng ta rằng phát triển không thể thiếu lòng trắc ẩn. Sức mạnh của một quốc gia không chỉ nằm ở những chỉ số kinh tế, mà còn nằm ở khả năng xã hội ấy biết cúi xuống nâng dậy những phận người yếu thế.

Nhân sự kiện Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV, cần khẳng định rằng nhiệm kỳ mới của Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phải tiếp tục đặt gia đình, văn hóa và hạnh phúc vào trung tâm của chương trình hành động. Phụ nữ Việt Nam trong kỷ nguyên mới không chỉ cần được vận động tham gia phong trào, mà cần được đồng hành để phát triển toàn diện: Có tri thức, có sức khỏe, có kỹ năng số, có năng lực kinh tế, có đời sống tinh thần phong phú, có khả năng tự bảo vệ mình và có cơ hội đóng góp cho cộng đồng.

Muốn vậy, công tác gia đình cần được tiếp cận theo hướng sâu hơn, hiện đại hơn và nhân văn hơn. Cần coi gia đình là một thiết chế văn hóa nền tảng, nơi chính sách bình đẳng giới, chính sách trẻ em, chính sách dân số, chính sách giáo dục, chính sách an sinh và chính sách văn hóa gặp nhau. Cần hỗ trợ phụ nữ và nam giới cùng chia sẻ trách nhiệm gia đình, bởi bình đẳng giới không phải là làm cho phụ nữ gánh vác nhiều hơn, mà là để mọi thành viên cùng có trách nhiệm nhiều hơn. Cần xây dựng văn hóa ứng xử trong gia đình, văn hóa an toàn trên không gian mạng, văn hóa tôn trọng trẻ em, văn hóa chăm sóc người cao tuổi, văn hóa phòng ngừa bạo lực từ sớm, từ xa.

Một hướng rất quan trọng nữa là phải nâng cao năng lực văn hóa số cho phụ nữ. Trong thời đại mà mạng xã hội có thể tác động mạnh đến nhận thức, cảm xúc và hành vi của con người, người phụ nữ cần có kỹ năng nhận diện thông tin sai lệch, bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng, hướng dẫn con em sử dụng công nghệ một cách sáng tạo và an toàn. Gia đình không thể đứng ngoài chuyển đổi số. Nhưng chuyển đổi số trong gia đình không chỉ là dùng thiết bị thông minh, mà là xây dựng những con người thông minh hơn, nhân văn hơn, có trách nhiệm hơn trong không gian số.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng nhấn mạnh: Tinh thần đổi mới phải hướng đến hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt hơn. Với tổ chức Hội, tinh thần ấy có thể được cụ thể hóa bằng việc hướng mạnh về cơ sở, nắm chắc từng nhóm phụ nữ, hiểu đúng nhu cầu của từng gia đình, phản ứng kịp thời trước những vấn đề phát sinh, đồng thời sử dụng dữ liệu và công nghệ để nâng cao chất lượng hỗ trợ hội viên, phụ nữ. Một tổ chức Hội mạnh trong giai đoạn mới phải là tổ chức có mặt ở nơi phụ nữ cần, lên tiếng khi phụ nữ bị tổn thương, đồng hành khi phụ nữ khởi nghiệp, chia sẻ khi phụ nữ gặp khó khăn và truyền cảm hứng khi phụ nữ khát vọng vươn lên.

Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV vì vậy không chỉ là dịp tổng kết một nhiệm kỳ, mà còn là cơ hội để xác lập một tầm nhìn mới về sứ mệnh nhân văn của phụ nữ Việt Nam. Đó là sứ mệnh xây dựng gia đình hạnh phúc, gìn giữ văn hóa dân tộc, nuôi dưỡng nhân cách con người, bảo vệ phụ nữ và trẻ em, lan tỏa lòng nhân ái, thúc đẩy bình đẳng giới thực chất và góp phần làm cho phát triển trở nên nhân văn hơn.

Từ truyền thống “Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang” đến hình ảnh người phụ nữ thời đại mới có tri thức, đạo đức, sức khỏe, trách nhiệm, bản lĩnh và khát vọng, phụ nữ Việt Nam đang tiếp tục viết nên một hành trình đẹp của dân tộc. Hành trình ấy bắt đầu từ mái nhà, nhưng không dừng lại trong mái nhà. Nó đi ra cộng đồng, đi vào chính sách, đi vào đời sống văn hóa, đi vào tương lai đất nước.

Bởi suy cho cùng, hạnh phúc của một quốc gia không phải là điều gì xa xôi. Nó bắt đầu từ ánh mắt bình yên của một đứa trẻ, từ sự an toàn của một người phụ nữ, từ bữa cơm ấm áp của một gia đình, từ con đường xanh sạch của một làng quê, từ một cộng đồng biết yêu thương và không bỏ lại ai phía sau. Và trong hành trình ấy, phụ nữ chính là một điểm tựa nhân văn bền bỉ, lặng thầm mà lớn lao, góp phần làm cho văn hóa trở thành nền tảng tinh thần, cho gia đình trở thành tổ ấm hạnh phúc và cho đất nước phát triển phồn vinh, văn minh, nhân ái hơn.

The post Sứ mệnh nhân văn của phụ nữ Việt Nam appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

 Ngày mới cưới, chuyện khiến vợ chồng tôi tranh cãi nhiều nhất không phải là cách nuôi dạy con hay đối nội đối ngoại, mà là chuyện tiền bạc.

Tôi là người thích tiết kiệm. Không phải kiểu hà tiện đến mức không dám tiêu, nhưng tôi luôn muốn mỗi tháng dành ra một khoản để phòng thân. Tôi vẫn nghĩ cuộc sống chẳng ai biết trước được điều gì. Nhưng chồng tôi thì có suy nghĩ khác. Anh cho rằng sống là để hưởng thụ. Lương hai vợ chồng cộng lại chỉ ở mức trung bình khá, tiết kiệm vài triệu hay chục triệu mỗi tháng chẳng thay đổi được cuộc đời.

Mỗi lần tôi nhắc đến chuyện để dành tiền, anh lại cười bảo:

– Em tính xem, tiết kiệm 10 triệu một tháng thì một năm được 120 triệu. Mười năm mới hơn một tỉ. Trong khi nhà bố mẹ anh có căn mặt phố trị giá cả chục tỉ đồng. Mình lo nhiều tiền bạc làm gì cho khổ.

Quả thật, bố mẹ chồng tôi có một căn nhà mặt phố đang cho thuê. Tiền thuê nhà khá ổn định nên mỗi tháng ông bà đều cho vợ chồng tôi một nửa để hỗ trợ cuộc sống. Vì thế, chồng tôi càng thêm yên tâm.

Chồng tôi có thói quen thích tụ tập bạn bè vào những chiều cuối tuần. Thỉnh thoảng họ còn rủ nhau đi du lịch ngắn ngày. Anh cũng thích mua sắm trên mạng. Thấy món đồ công nghệ mới là anh mua. Thấy xe đẹp là anh muốn đổi. Lướt mạng thấy quần áo đáng yêu và đồ chơi con thích là anh cho ngay vào giỏ hàng.

Thỉnh thoảng anh đi chợ thấy gì ngon cũng không đắn đo mua về cất tủ lạnh cho cả nhà ăn dần. Tiền trong tài khoản từ lương và hỗ trợ từ bố mẹ cứ đều đều theo chu kỳ hết tháng là hết.

Nhiều lần tôi góp ý anh:

– Có điều kiện thì tốt, nhưng mình cũng nên để dành một khoản dự phòng.

Anh lại cười và bảo:

– Em nghĩ nhiều quá. Người ta thu nhập vài chục triệu, hay trăm triệu mỗi tháng tiết kiệm mới giàu được. Mình tiết kiệm được bao nhiêu đâu mà cố để phải sống khổ.

Biết không thuyết phục được chồng, tôi không nói nữa. Nhưng mỗi tháng tôi vẫn lặng lẽ bớt vài triệu để dành tiết kiệm. Tiền thưởng, tiền làm thêm, tiền tiết kiệm được từ chi tiêu trong nhà, tôi đều gom lại tiết kiệm

Cho đến một ngày, biến cố liên tiếp xảy ra. Đầu tiên là căn nhà mặt phố của bố mẹ chồng hết hợp đồng thuê. Giá thuê cao nên nhiều tháng liền không tìm được khách mới dù đã giảm khá nhiều. Nhiều người thấy chi phí mặt bằng thuê cao mà khách mua ít đã chuyển hướng sang bán online. Gần nửa năm chưa tìm được khách thuê, bố mẹ chồng chuyển sang rao bán nhưng người đến xem thì nhiều, người đặt cọc thì chẳng có ai.

Nguồn thu vốn ổn định bỗng dưng biến mất. Đúng lúc ấy, mẹ chồng tôi không may bị ngã gãy xương, phải nhập viện điều trị rồi tập phục hồi chức năng trong thời gian dài. Cả gia đình rối tung lên vì vừa chăm sóc bà, vừa thuốc thang và không có nguồn tiền hàng tháng.

Bố chồng lớn tuổi, sức khỏe yếu. Vợ chồng tôi phải thay nhau vào viện chăm sóc. Công việc bị ảnh hưởng, thu nhập giảm đi đáng kể. Cả nhà cũng thuê người chăm sóc nhưng không hề rẻ nên chỉ được vài ngày lại phải thay nhau trông bà.

Lần đầu tiên sau nhiều năm lấy vợ, tôi thấy chồng ngồi lặng người trước tập hóa đơn trên bàn và nghĩ về tiền.

Anh cứ nhắc mãi về căn nhà chục tỉ không biết khi nào mới bán được vì đúng thời điểm bất động sản chững, người mua nghe ngóng thị trường. Rõ ràng là tài sản thì vẫn ở đó, nhưng chưa bán được, cũng không tạo ra dòng tiền. Trong khi mọi khoản chi đều cần thanh toán ngay trước mắt.

Một tối, khi anh đang loay hoay tính toán xem nên vay ai trước và cầm điện thoại gọi cho từng người. Sau rất nhiều lời từ chối, cuối cùng chỉ có một người cho vay tạm 2 triệu khiến anh nản lòng không muốn gọi hỏi vay ai thêm nữa. Anh tìm đến các ngân hàng và giật mình khi nhẩm tính các mức lãi xuất. Đúng lúc này, tôi mang cái hộp gỗ đựng tiền tiết kiệm sau khi đã kiểm đếm và đặt lên bàn:

Anh nhìn tôi ngạc nhiên hỏi:

– Em lấy đâu ra số tiền này?

– Đây là số tiền em vẫn lặng lẽ tiết kiệm hàng tháng từ nhiều năm nay.

Anh mừng rỡ, cầm tiền đếm qua và sững sờ khi biết có tới hơn 200 triệu sau sáu năm tôi tiết kiệm khoảng 4 triệu mỗi tháng.

Đúng là số tiền đó không đủ để biến chúng tôi thành người giàu, nhưng lúc này đủ để giúp cả gia đình tôi vượt qua giai đoạn khó khăn nhất. Đủ để trang trải mọi chi phí trước mắt cũng như để mọi người bớt áp lực trong lúc chờ căn nhà được cho thuê hoặc bán đi.

Hôm đó, lần đầu tiên tôi thấy chồng thừa nhận rằng đã nghĩ sai về tiết kiệm. Sau biến cố vừa xảy ra, chồng tôi thay đổi rất nhiều. Anh không còn những cuộc nhậu triền miên mỗi tuần cũng như không còn mua sắm theo cảm hứng.

Mỗi tháng nhận lương, anh chủ động đưa gần hết cho tôi chi tiêu gia đình và không quên dặn nhớ trích ra 5 triệu để tiết kiệm. Nếu lương của tôi chi tiêu dư thì tiết kiệm thêm còn không thì thôi. Anh chỉ giữ lại cho mình một phần nhỏ để tiêu vặt mỗi tháng.

Thỉnh thoảng chồng tôi vẫn đùa rằng may mà ngày đó tôi không nghe anh, không thì anh phải “tay bị tay gậy khắp nơi tung hoành”. Anh cũng nói rằng, cảm giác giàu có không phải lúc nào cũng là sở hữu bao nhiêu tài sản mà đôi khi chỉ đơn giản là khi biến cố bất ngờ ập đến, mình vẫn có đủ khả năng để đứng vững.

The post Có nhà cho thuê nên không tiết kiệm, sau biến cố mới hiểu giá trị của tiền dành dụm appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Từ khuôn phép cũ đến nỗi sợ làm lại cuộc đời

Trong quan niệm truyền thống xưa, người phụ nữ khi “xuất giá” thường được mặc định là phải theo chồng, gắn đời mình với gia đình chồng. Những chuẩn mực như “tam tòng tứ đức”, “chồng chết thì thờ chồng”, “một đời một bến” từng được xem là thước đo phẩm hạnh của người phụ nữ.

Ở góc độ đạo đức gia đình, sự thủy chung, nề nếp, biết hi sinh luôn là những giá trị đáng quý. Nhưng khi những quan niệm ấy bị hiểu một cách cứng nhắc, nó có thể trở thành chiếc vòng vô hình trói buộc phụ nữ trong những lựa chọn khổ đau.

Có người biết mình đã chọn sai, biết cuộc hôn nhân ấy không còn bình yên, nhưng vẫn không dám sửa. Có người mất chồng khi tuổi đời còn rất trẻ, phía trước vẫn còn cả một quãng đời dài, nhưng lại không dám mở lòng vì sợ bị phán xét là “không trọn nghĩa”.

Điều đáng nói là nhiều người phụ nữ không chỉ sợ miệng đời. Họ sợ cha mẹ hai bên buồn, sợ con cái bị ảnh hưởng, sợ gia đình chồng trách cứ, sợ làng xóm dị nghị, sợ sau này con cái dựng vợ gả chồng sẽ bị điều tiếng. Từ nỗi sợ ấy, họ lặng lẽ chôn vùi những rung động rất người, rất chính đáng của mình.

Những vết hằn khiến phụ nữ ngại bước tiếp

Trong một phòng bệnh, câu chuyện của một nữ sĩ quan sinh năm 1963 khiến nhiều người lặng đi. Ở tuổi ấy, chị chưa thể gọi là già. Chị vẫn còn nhu cầu được trò chuyện, được yêu thương, được có một người bạn đời để chia sẻ những vui buồn rất đời thường. Nhưng chị lại sợ làm lại.

Điều khiến chị e dè là vết hằn từ cuộc hôn nhân cũ. Người chồng của chị khi mới lấy nhau không phải là người tệ bạc. Nhưng rồi theo thời gian, ông sa vào rượu chè, cờ bạc, vũ phu. Một người phụ nữ từng là sĩ quan, từng mạnh mẽ trong công việc, cuối cùng vẫn bất lực trong chính mái nhà của mình.

Chị đã cố gắng thay đổi chồng, cố giữ gia đình, cố nhẫn nhịn. Nhưng không phải sự nhẫn nhịn nào cũng cứu được một cuộc hôn nhân. Khi người đàn ông đã đổ đốn, khi bạo lực và sự coi thường trở thành nếp sống, sự chịu đựng của người phụ nữ không còn là đức hi sinh, mà có thể trở thành sự tự làm đau mình.

Sau li hôn, chị không dám tái hôn. Chị nói sợ nếu bước thêm lần nữa, lại phải “hầu hạ” một người chồng như trước, lại rơi vào cảnh bị kiểm soát, bị xúc phạm, bị tổn thương. Nỗi sợ ấy không vô lí. Bởi sau một cuộc hôn nhân nhiều bạo lực tinh thần và thể xác, người phụ nữ không chỉ mất niềm tin vào người đàn ông cụ thể, mà còn mất niềm tin vào khả năng mình có thể được yêu thương tử tế.

Một câu chuyện khác cũng day dứt không kém. Một người phụ nữ mất chồng khi mới ngoài 30 tuổi, một mình nuôi hai con trai. Khi ấy, chị còn rất trẻ. Chị có nhan sắc, có nề nếp, có nhân cách, và cũng từng có người thương thật lòng. Nhưng rồi những mối tình ấy lần lượt đi qua đời chị trong lặng lẽ.

Không phải chị không rung động. Không phải chị không khát khao có một bờ vai. Nhưng mỗi lần nghĩ đến chuyện đi bước nữa, chị lại chùn lòng. Chị sợ bố mẹ chồng trách, sợ gia đình bên ngoại buồn, sợ hàng xóm dị nghị, sợ người ta nói chị “quên chồng”. Hơn cả, chị sợ các con bị ảnh hưởng, sợ sau này việc dựng vợ gả chồng của con bị người đời bàn tán.

Thế là chị chọn ở vậy. Hai mươi năm trôi qua trong lặng thầm. Chị làm mẹ, làm cha, làm người gánh vác gia đình. Chị sống nề nếp, giữ gìn, chịu thương chịu khó. Nhưng sau vẻ yên ổn ấy là một phần đời riêng đã bị bỏ lại.

Dũng cảm chọn hạnh phúc, sống tử tế với chính mình

Ngày nay, phụ nữ có nhiều quyền lựa chọn hơn. Họ có thể học hành, làm việc, độc lập kinh tế, chủ động lỉ hôn khi hôn nhân không còn lành mạnh, và cũng có quyền tìm kiếm hạnh phúc mới khi cuộc đời còn cho họ cơ hội.

Nhưng trên thực tế, không phải người phụ nữ nào cũng dễ dàng bước qua rào cản tâm lí. Có những định kiến không nằm trong văn bản nào, nhưng lại tồn tại rất dai dẳng trong nếp nghĩ gia đình, trong lời xì xào của họ hàng, trong ánh nhìn của làng xóm. Chính những điều ấy khiến nhiều phụ nữ dù đã đi qua mất mát, đổ vỡ vẫn không dám sống cho mình.

Trao đổi về câu chuyện này, Trưởng Ban liên lạc Nhà báo cao tuổi Hà Nội, nhà báo, NSƯT Phạm Đông nhìn nhận, trong văn hóa gia đình, sự hi sinh của người phụ nữ luôn đáng trân trọng, nhưng không nên biến hi sinh thành sự chịu đựng vô hạn.

Theo ông, một xã hội văn minh cần biết cảm thông với những lựa chọn chính đáng của phụ nữ, nhất là những người từng đi qua bất hạnh, mất mát hoặc bạo lực gia đình. Bởi sau cùng, hạnh phúc không chỉ là trách nhiệm với người khác, mà còn là quyền được sống bình an của mỗi con người.

Điều quan trọng là người phụ nữ khi chọn lại hạnh phúc không có nghĩa là phản bội quá khứ. Một người vợ góa đi bước nữa không có nghĩa là quên người chồng đã mất. Một người phụ nữ li hôn rồi tái hôn không có nghĩa là dễ dãi hay thiếu trách nhiệm. Họ chỉ đang tìm một cách sống khác cho phần đời còn lại – một phần đời cũng rất đáng được yêu thương.

Có lẽ đã đến lúc gia đình và xã hội cần nhìn chuyện phụ nữ làm lại cuộc đời bằng một thái độ bao dung hơn. Đừng vội phán xét một người mẹ góa bụa khi chị muốn có bạn đời. Đừng nghi ngờ nhân phẩm của một người phụ nữ li hôn khi chị muốn tái hôn. Đừng bắt phụ nữ phải sống cả đời trong chiếc bóng của một cuộc hôn nhân cũ chỉ để giữ danh tiếng cho người khác.

Sự dũng cảm của phụ nữ không chỉ nằm ở việc họ chịu thương chịu khó, nuôi con khôn lớn, giữ trọn nghĩa tình. Sự dũng cảm còn nằm ở khoảnh khắc họ dám bước ra khỏi đau khổ, dám thừa nhận mình cũng cần được yêu thương, dám chọn một đời sống tử tế hơn cho chính mình.

Bởi suy cho cùng, sống vì con, vì gia đình, vì đạo nghĩa là điều đáng quý. Nhưng người phụ nữ cũng cần được sống vì chính mình. Và đôi khi, điều dũng cảm nhất không phải là cam chịu đến hết đời, mà là dám mở cửa cho ánh sáng đi vào sau rất nhiều năm tự nhốt mình trong bóng tối.

The post Khi người phụ nữ dám chọn lại hạnh phúc appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Một bên là những bà mẹ từng đi qua thời thiếu thốn, nuôi con bằng kinh nghiệm dân gian và sự chịu đựng. Một bên là những người mẹ trẻ lớn lên trong thời đại kiến thức mở, tin vào khoa học, bác sĩ và quyền được lựa chọn cách làm mẹ của riêng mình.

Khoảng cách ấy đôi khi bắt đầu chỉ từ một bát cháo móng giò đu đủ, một cốc tinh bột nghệ hay lời nhắc “phải uống nước ấm kẻo ê răng”. Nhưng nếu không được chia sẻ và thấu hiểu, nó có thể đẩy quan hệ mẹ con, mẹ chồng – nàng dâu tới mức tổn thương.

Những lời yêu thương dễ biến thành áp lực

“Ngày xưa mẹ đẻ xong phải ăn nghệ mới nhanh lành.”

“Ăn móng giò mới có sữa cho con bú.”

“Không được tắm khuya, không được uống lạnh.”

Với thế hệ trước, đó là những kinh nghiệm quý giá được đổi bằng cả tuổi trẻ, sức khỏe và những năm tháng làm mẹ vất vả. Nhiều người phụ nữ đã nuôi con trưởng thành trong điều kiện thiếu thốn y tế, thiếu kiến thức khoa học phổ biến. Họ dựa vào kinh nghiệm truyền đời để vượt qua thời kỳ sinh nở và chăm con nhỏ.

Vì thế, khi nhắc con gái hay con dâu ăn uống, kiêng cữ, phần lớn họ xuất phát từ tình thương và nỗi lo rất thật.

Nhưng ở chiều ngược lại, nhiều bà mẹ trẻ hôm nay lại cảm thấy ngột ngạt trước những lời khuyên mang tính áp đặt. Họ sợ tăng cân, sợ vàng răng vì nghệ, không chịu nổi những món ăn “dành cho bà đẻ” vì quá ngán. Họ tiếp cận kiến thức hiện đại, hiểu rằng không phải kinh nghiệm nào cũng còn phù hợp với khoa học hôm nay.

Không ít người phản ứng gay gắt khi liên tục bị nhắc nhở, can thiệp vào chuyện ăn uống, cho con bú hay chăm sóc em bé. Có những cuộc tranh cãi kéo dài, những giọt nước mắt sau sinh và cả sự tổn thương âm thầm trong gia đình.

Điều đáng nói là nhiều mâu thuẫn không xuất phát từ đúng – sai tuyệt đối, mà từ cảm giác không được tôn trọng.

Người lớn tuổi thấy kinh nghiệm của mình bị phủ nhận. Người trẻ lại cảm thấy quyền làm mẹ của mình bị xâm phạm.

Và tình yêu thương, nếu thiếu cách thể hiện phù hợp, rất dễ trở thành áp lực.

Giữ sự tôn trọng để không mất đi điều đẹp nhất trong gia đình

PGS.TS Trịnh Hòa Bình từng nhìn nhận rằng xung đột giữa các thế hệ trong gia đình hiện đại là hệ quả tự nhiên của quá trình thay đổi xã hội quá nhanh. Khi tri thức, lối sống và quan niệm nuôi dạy con thay đổi, va chạm là điều khó tránh.

Tuy nhiên, theo ông, điều đáng lo không nằm ở khác biệt quan điểm, mà ở cách các thế hệ ứng xử với khác biệt ấy.

Nhiều người trẻ hôm nay có xu hướng phủ nhận sạch trơn kinh nghiệm cũ vì cho rằng “không khoa học”. Nhưng thực tế, kinh nghiệm của những người từng làm cha, làm mẹ đi trước vẫn là một giá trị rất đáng quý. Đó không chỉ là kinh nghiệm chăm con, mà còn là sự từng trải, sự quan sát và cả tình thương được tích lũy qua năm tháng.

Không phải mọi kinh nghiệm dân gian đều lạc hậu. Việc nghỉ ngơi nhiều sau sinh, ăn uống đủ chất, giữ ấm cơ thể hay tránh lao động nặng đều có những cơ sở nhất định. Điều cần thiết là điều chỉnh để phù hợp với điều kiện sống và hiểu biết y khoa hiện nay, thay vì biến nó thành sự ép buộc.

Ở chiều ngược lại, thế hệ trước cũng cần hiểu rằng người trẻ hôm nay chịu nhiều áp lực tâm lý hơn trong hành trình làm mẹ. Họ cần được lắng nghe, được tôn trọng lựa chọn cá nhân và cần một môi trường tinh thần nhẹ nhàng sau sinh.

Một câu nói nhẹ nhàng như: “Mẹ góp ý thôi, con thấy phù hợp thì làm” đôi khi có giá trị hơn rất nhiều sự áp đặt với thiện ý.

Gia đình không thể có sự bình yên nếu ai cũng muốn mình đúng tuyệt đối. Bởi cuối cùng, điều đứa trẻ cần lớn lên cùng không chỉ là dinh dưỡng hay phương pháp chăm sóc hiện đại, mà còn là sự yêu thương và tôn trọng giữa những người thân trong gia đình.

Sẽ thật đáng tiếc nếu những ngày tháng có thêm một thành viên mới – vốn là thời khắc đẹp đẽ nhất – lại bị phủ bóng bởi những cuộc chiến giữa các thế hệ, nơi không ai thực sự sai, nhưng ai cũng thấy mình bị tổn thương.

Nguồn: báo văn hoá

The post Khi kinh nghiệm làm mẹ trở thành áp lực: Khoảng cách thế hệ trong chuyện chăm con appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Người thức khuya không chỉ có học sinh. Ngoài căn phòng còn sáng đèn lúc nửa đêm thường là tiếng dép của mẹ đi hâm lại ly sữa, tiếng bố khe khẽ hỏi “học tới đâu rồi?” hay ánh đèn ngoài phòng khách vẫn chưa tắt vì người lớn chưa yên tâm đi ngủ.

Mùa thi của con, nhiều khi cũng là một “mùa trực” của cha mẹ.

Những ngày cả nhà xoay quanh lịch thi

Khoảng thời gian cận thi, nhiều phụ huynh gần như tự điều chỉnh toàn bộ sinh hoạt để đồng hành cùng con. Người tranh thủ tan làm sớm để đưa đón. Người đổi ca làm vì sợ con đi học thêm tối muộn một mình. Có nhà hạn chế mở tivi lớn tiếng, bữa cơm cũng nhẹ nhàng hơn để con đỡ áp lực.

Nhiều phụ huynh nói vui rằng bản thân còn hồi hộp hơn cả con đi thi.

Con vào phòng thi hai tiếng, người lớn ngoài cổng trường cũng thấp thỏm chừng ấy thời gian. Có người đứng chờ từ đầu giờ đến cuối buổi dù trời nắng gắt. Có người cứ vài phút lại nhìn đồng hồ, đoán xem giờ này con làm tới câu nào.

Những lo lắng ấy hiếm khi được nói ra thành lời, nhưng mùa thi năm nào cũng lặp lại.

Cổng trường mùa thi và những dáng người quen thuộc

Ở các điểm thi, hình ảnh dễ bắt gặp nhất không chỉ là học sinh áo trắng mà còn là những phụ huynh ngồi kín vỉa hè, nép dưới tán cây hay ngồi trên xe máy chờ con.

Ở các điểm thi, hình ảnh dễ bắt gặp nhất không chỉ là học sinh áo trắng mà còn là những phụ huynh ngồi kín vỉa hè, nép dưới tán cây hay ngồi trên xe máy chờ con.

Người cầm sẵn chai nước, người chuẩn bị khăn giấy, thuốc đau đầu… Có phụ huynh còn đứng sát cổng trường chỉ để khi con bước ra là nhìn thấy ngay người nhà.

Nhiều học sinh nói rằng chỉ cần bước ra khỏi cổng trường thấy bố mẹ đứng đợi là tự nhiên bớt căng thẳng hẳn.

Sự đồng hành của cha mẹ mùa thi đôi khi không nằm ở chuyện học được bao nhiêu kiến thức, mà ở cảm giác “lúc nào cũng có người chờ mình”.

Áp lực của cha mẹ cũng không hề nhỏ

Cùng với áp lực của học sinh là nỗi lo của phụ huynh về điểm số, trường lớp và tương lai của con. Đặc biệt ở các kỳ thi chuyển cấp hay thi đại học, nhiều cha mẹ gần như căng thẳng suốt nhiều tháng.

Tuy nhiên, trong không ít trường hợp, sự lo lắng quá mức lại vô tình khiến con thêm áp lực. Những câu hỏi như “làm được không?”, “có chắc đỗ không?” hay việc liên tục so sánh với bạn bè đôi khi khiến học sinh mệt mỏi hơn cả việc học.

Nhiều giáo viên cho rằng điều học sinh cần nhất trong giai đoạn này là một tâm lý ổn định. Một bữa cơm thoải mái, một giấc ngủ đủ hay một câu động viên nhẹ nhàng đôi khi còn quan trọng hơn việc ép học thêm nhiều giờ.

Sau này nhớ nhất có khi không phải điểm số

Rồi mùa thi nào cũng sẽ qua. Có người đạt kết quả như mong muốn, có người tiếc nuối vì chưa làm tốt. Nhưng nhiều năm sau, điều khiến người ta nhớ nhất chưa chắc là điểm thi.

Đó có thể là hình ảnh mẹ ngồi gật gù ngoài phòng khách chờ con học xong, là bố chạy xe giữa trưa nắng chỉ để mang cho con chiếc máy tính bị quên ở nhà, hay những ngày cả nhà cùng ăn uống, sinh hoạt theo giờ ôn thi của một đứa trẻ.

Mùa thi vốn là câu chuyện của học sinh, nhưng phía sau mỗi sĩ tử thường luôn có những “ca trực” thầm lặng của cha mẹ — không ồn ào, không kể công, nhưng kéo dài suốt cả một quãng thanh xuân của con cái.

The post Khi cả gia đình cùng bước vào mùa thi appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Theo đó, Sở Văn hóa và Thể thao đề nghị UBND các xã, phường và yêu cầu các phòng, đơn vị sự nghiệp trực thuộc tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm, xác định công tác bảo vệ trẻ em, phòng, chống bạo lực, xâm hại trẻ em là nhiệm vụ thường xuyên của toàn ngành.

Trong đó, Sở yêu cầu tiếp tục quán triệt, triển khai nghiêm túc các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước cùng các văn bản chỉ đạo của Trung ương và Thành phố liên quan đến công tác trẻ em. Trọng tâm là tuyên truyền, phổ biến Luật Trẻ em và các quy định về phòng, chống bạo lực, xâm hại, tai nạn thương tích trẻ em nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của gia đình, nhà trường và toàn xã hội trong công tác bảo vệ trẻ em.

Hoạt động tuyên truyền được triển khai linh hoạt, phù hợp với từng địa bàn và nhóm đối tượng thông qua hệ thống thông tin cơ sở, cổng thông tin điện tử, bảng tin, màn hình điện tử; đồng thời lồng ghép nội dung truyền thông tại các hội nghị chuyên đề, hoạt động văn hóa, sinh hoạt cộng đồng. Nội dung tuyên truyền tập trung trang bị kiến thức, kỹ năng nhận diện, phòng ngừa nguy cơ bạo lực, xâm hại cho trẻ em, cha mẹ và người chăm sóc trẻ.

Cùng với đó, Sở Văn hóa và Thể thao đẩy mạnh truyền thông trên môi trường số nhằm nâng cao kỹ năng bảo vệ trẻ em trên không gian mạng, góp phần xây dựng môi trường trực tuyến an toàn, lành mạnh. Các đơn vị cũng tăng cường giới thiệu rộng rãi các kênh hỗ trợ như Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 và đường dây nóng của Trung tâm Công tác xã hội và Quỹ Bảo trợ trẻ em Hà Nội (02432233111) để người dân thuận tiện liên hệ khi cần hỗ trợ.

Song song với công tác tuyên truyền, việc rà soát địa bàn, phát hiện sớm nguy cơ bạo lực, xâm hại trẻ em tại gia đình, trường học, cơ sở đào tạo và cộng đồng dân cư được yêu cầu thực hiện thường xuyên, chủ động. Sở nhấn mạnh vai trò phối hợp giữa ngành văn hóa với lực lượng công an, y tế, giáo dục nhằm kịp thời tiếp nhận thông tin, hỗ trợ can thiệp, tư vấn tâm lý và trợ giúp pháp lý cho trẻ em khi phát sinh vụ việc.

Bên cạnh đó, các đơn vị tăng cường quản lý hoạt động văn hóa, vui chơi giải trí dành cho trẻ em; kịp thời phát hiện, ngăn chặn các sản phẩm, nội dung độc hại, có yếu tố kích động bạo lực hoặc ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển toàn diện của trẻ em trong đời sống thực tiễn và trên không gian mạng.

Đặc biệt, việc bảo đảm bí mật đời sống riêng tư và thông tin cá nhân của trẻ em phải được thực hiện nghiêm túc trong suốt quá trình xử lý vụ việc; tuyệt đối không cung cấp hoặc phát tán hình ảnh, thông tin gây ảnh hưởng, tổn thương cho trẻ em dưới bất kỳ hình thức nào.

Để bảo đảm triển khai hiệu quả, Sở Văn hóa và Thể thao phân công rõ trách nhiệm cho từng phòng, đơn vị trực thuộc trong công tác tham mưu, theo dõi, đôn đốc và tổng hợp tình hình thực hiện; định hướng tuyên truyền trên báo chí và hệ thống thông tin cơ sở; kiểm soát các ấn phẩm dành cho thiếu niên, nhi đồng; xây dựng các chiến dịch truyền thông trên nền tảng số; đồng thời tiếp nhận, rà soát thông tin phản ánh liên quan đến nguy cơ hoặc hành vi xâm hại trẻ em trên không gian mạng để chuyển cơ quan chức năng xác minh, xử lý theo quy định.

Các đơn vị sự nghiệp trực thuộc tiếp tục đổi mới hoạt động tuyên truyền trực quan, phát triển không gian đọc sách an toàn và tổ chức các câu lạc bộ kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ em tại thư viện, nhà văn hóa. Đồng thời, tăng cường giáo dục kỹ năng tự bảo vệ cho học sinh, vận động viên trẻ; xây dựng môi trường học tập, huấn luyện an toàn, lành mạnh; chủ động phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi ảnh hưởng đến thể chất, tinh thần của các em.

Thông qua việc triển khai đồng bộ các giải pháp, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò của ngành trong công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh để trẻ em được phát triển toàn diện.

The post Xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh để trẻ em được phát triển toàn diện appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Ở nhiều gia đình hiện đại, khi cha mẹ vẫn phải đi làm suốt mùa hè, ông bà trở thành người đồng hành chính của con cháu. Có nhà đón cháu từ thành phố về quê nghỉ hè vài tuần, có nhà ông bà lên phố ở tạm để hỗ trợ con cái trông trẻ. Dù ở đâu, lịch sinh hoạt của ông bà cũng thay đổi hoàn toàn.

Buổi sáng bắt đầu sớm hơn với việc chuẩn bị bữa ăn cho cháu. Ban ngày là những lần nhắc trẻ học bài, hạn chế xem điện thoại, canh giờ ngủ trưa hay dẫn cháu đi chơi quanh xóm.

Đến tối, nhiều ông bà lại kiêm luôn vai kể chuyện, dỗ ngủ. Công việc lặp đi lặp lại mỗi ngày khiến không ít người lớn tuổi thấm mệt, nhất là với những gia đình có cháu còn nhỏ.

Nhưng xen trong sự vất vả ấy là niềm vui khó giấu. Nhiều ông bà cho rằng ngôi nhà chỉ thực sự có không khí mùa hè khi có tiếng trẻ con chạy nhảy. Những bữa cơm đông đủ hơn, sân nhà rộn ràng hơn và khoảng thời gian tuổi già cũng bớt quạnh quẽ.

Không ít đứa trẻ thành thị cũng có những trải nghiệm đáng nhớ khi sống cùng ông bà. Các em được thức dậy trong tiếng gà gáy, theo ông ra vườn tưới cây, cùng bà đi chợ sớm hay chơi những trò dân gian tưởng đã bị quên lãng. Một mùa hè không quá nhiều lớp học thêm nhưng lại đầy ký ức.

Tuy nhiên, phía sau câu chuyện nhiều cảm xúc ấy vẫn có những nỗi lo âm thầm. Không phải ông bà nào cũng đủ sức khỏe để theo sát trẻ nhỏ cả ngày. Khoảng cách thế hệ trong cách nuôi dạy con đôi khi cũng khiến ông bà áp lực. Có người dù mệt nhưng ngại nói vì sợ con cái khó xoay xở công việc.

Các chuyên gia gia đình cho rằng việc ông bà hỗ trợ chăm cháu mùa hè là điều đáng quý, nhưng các gia đình cũng cần chia sẻ trách nhiệm hợp lý. Cha mẹ nên dành thời gian đồng hành cùng con nhiều hơn thay vì mặc định toàn bộ việc chăm sóc cho ông bà.

Đồng thời, cần quan tâm đến sức khỏe và thời gian nghỉ ngơi của người lớn tuổi để mùa hè thực sự là khoảng thời gian vui vẻ cho cả gia đình.

Mỗi mùa hè đi qua, điều còn lại không chỉ là sự tất bật của ông bà mà còn là những ký ức tuổi thơ khó thay thế đối với nhiều đứa trẻ. Và với không ít người già, dù có mệt hơn thường ngày, đó vẫn là khoảng thời gian đáng nhớ nhất trong năm.

Nguồn: báo văn hoá

The post Mùa hè của cháu là mùa bận rộn của ông bà appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Mỗi khi năm học kết thúc, lũ trẻ ở quê gần như được “thả” ra đồng. Mùa hè bắt đầu bằng tiếng ve dày đặc trên những hàng cây, bằng những buổi trưa chang chang nắng và những đôi chân đất chạy khắp xóm làng.

Ngày ấy, niềm vui đơn giản lắm. Trẻ con có thể tụ tập từ sáng đến tối chỉ để chơi trốn tìm, bắn bi, nhảy dây, đá cầu hay thả diều ngoài cánh đồng. Những con mương, ao làng trở thành “bể bơi” tự nhiên của cả xóm. Đứa nào cũng đen nhẻm sau vài tháng hè, nhưng lúc nào cũng cười giòn tan.

Mùa hè của thế hệ 8x còn gắn với những buổi theo ông bà, cha mẹ ra đồng. Đứa nhỏ thì chăn trâu, cắt cỏ, mót lúa, lớn hơn chút thì biết phụ nhổ rau, gánh nước hay quạt bếp nấu cơm. Công việc vất vả nhưng lại khiến nhiều người sau này nhớ mãi, bởi đó là khoảng thời gian cả gia đình quây quần bên nhau nhiều nhất.

Trong ký ức của nhiều người, mùa hè còn có tiếng quạt mo cau phe phẩy trong những đêm mất điện. Cả nhà trải chiếu giữa sân, vừa hóng gió vừa nghe ông kể chuyện ngày xưa. Trên bầu trời là ánh trăng sáng và vô số vì sao lấp lánh…

Thức quà mùa hè khi ấy cũng mộc mạc vô cùng. Chỉ là quả ổi hái sau vườn, trái mận chua chấm muối ớt, cốc nước chè xanh hay cây kem đá vài trăm đồng đã đủ khiến lũ trẻ vui cả ngày. Không nhiều vật chất, nhưng mùa hè năm nào cũng đầy ắp tiếng cười.

Thế hệ 8x hôm nay đã trưởng thành, nhiều người rời quê lên phố, bận rộn với công việc và cuộc sống. Những cánh đồng xưa có nơi đã đổi thay, nhiều trò chơi tuổi thơ cũng dần biến mất. Nhưng cứ mỗi lần nghe tiếng ve đầu mùa hay ngửi thấy mùi rơm mới, ký ức về một mùa hè ở quê lại ùa về nguyên vẹn.

Đó là những mùa hè không có công nghệ hiện đại, nhưng có tuổi thơ thật sự. Một tuổi thơ “đủ nghèo” để biết quý trọng mọi điều giản dị, và đủ đầy yêu thương để đi theo ta suốt cuộc đời.

The post Mùa hè ở quê của thế hệ 8x – Ký ức không thể tua lại appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

The post Tăng cường công tác phòng, chống đuối nước đối với trẻ em appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

7 giờ sáng tại một khu chung cư ở Hà Nội, sân trường mầm non gần như kín người lớn tuổi đứng chờ đưa cháu vào lớp. Nhiều người trong số họ không chỉ “trông giúp vài tiếng”, mà đảm nhận gần như toàn bộ việc chăm sóc trẻ: đưa đón, nấu ăn, ru ngủ, dạy học, thậm chí sống cùng cháu quanh năm.

Tình trạng này ngày càng phổ biến ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM hay Đà Nẵng, nơi cha mẹ trẻ phải đối mặt với áp lực công việc, thời gian di chuyển dài và chi phí thuê người chăm trẻ ngày càng cao. Trong nhiều gia đình, ông bà trở thành “hệ thống an sinh” quan trọng nhất.

Khác với mô hình gia đình hạt nhân phổ biến ở phương Tây, gia đình Việt Nam vẫn mang tính liên kết nhiều thế hệ. Tuy nhiên, điều đáng chú ý hiện nay là vai trò của ông bà không còn dừng ở hỗ trợ, mà đang dịch chuyển thành “phụ huynh thực tế” trong đời sống hằng ngày của trẻ nhỏ.

Nhiều cặp vợ chồng trẻ thừa nhận nếu không có ông bà hỗ trợ, họ khó duy trì công việc toàn thời gian ở thành phố. Giá giữ trẻ, học thêm, sinh hoạt phí và áp lực kinh tế khiến mô hình “ông bà nuôi cháu” trở thành lựa chọn gần như mặc định.

Song đi cùng sự tiện lợi ấy là hàng loạt va chạm thế hệ.

Một trong những xung đột phổ biến nhất nằm ở quan điểm nuôi dạy con. Cha mẹ trẻ chịu ảnh hưởng mạnh từ các xu hướng giáo dục hiện đại như nuôi con khoa học, kỷ luật tích cực hay hạn chế thiết bị điện tử. Trong khi đó, ông bà thường dựa vào kinh nghiệm truyền thống: chiều cháu, cho ăn theo thói quen cũ, hoặc ưu tiên sự an toàn tuyệt đối.

Không ít gia đình xảy ra căng thẳng quanh chuyện ăn uống, giờ giấc sinh hoạt, việc dùng điện thoại hay cách kỷ luật trẻ. Nhiều phụ huynh trẻ cảm thấy “mất quyền làm cha mẹ” khi con gần gũi với ông bà hơn, còn ông bà lại dễ tổn thương vì cho rằng công sức chăm cháu không được ghi nhận.

Ở chiều ngược lại, áp lực với người già cũng ngày càng lớn hơn trước.

Việc chăm trẻ nhỏ vốn đòi hỏi nhiều sức lực, trong khi không ít ông bà hiện nay đã ngoài 60 hoặc 70 tuổi. Họ vừa phải thích nghi với nhịp sống đô thị, vừa gánh trách nhiệm chăm sóc cháu trong bối cảnh con cái bận rộn gần như cả ngày.

Nhiều người lớn tuổi rơi vào trạng thái kiệt sức nhưng khó từ chối vì tâm lý “hy sinh cho con cháu”. Có trường hợp ông bà từ quê lên thành phố sống nhiều năm chỉ để chăm cháu, đánh đổi các mối quan hệ xã hội, sinh hoạt cá nhân và cả sự an nhàn tuổi già.

Các chuyên gia xã hội học cho rằng xu hướng này phản ánh sự chuyển đổi mạnh của cấu trúc gia đình Việt Nam trong đô thị hóa. Khi chi phí sống tăng nhanh và nhịp làm việc kéo dài, gia đình buộc phải tái phân chia vai trò chăm sóc.

Ở nhiều nước châu Á như Trung Quốc, Hàn Quốc hay Singapore, “grandparent parenting” cũng trở thành hiện tượng xã hội lớn. Tuy nhiên, điều khiến Việt Nam đặc biệt là yếu tố văn hóa gia đình nhiều thế hệ vẫn rất mạnh, khiến việc ông bà chăm cháu thường được xem là điều tự nhiên, thậm chí là trách nhiệm.

Dẫu vậy, cùng với thay đổi của xã hội hiện đại, nhiều chuyên gia cho rằng cần nhìn nhận lại vai trò này theo hướng cân bằng hơn. Ông bà có thể là chỗ dựa quý giá cho gia đình trẻ, nhưng không nên trở thành “lao động chăm sóc không lương” kéo dài suốt tuổi già.

Sự phát triển của hệ thống giữ trẻ, chính sách lao động linh hoạt hay các mô hình hỗ trợ gia đình trẻ vì thế đang được xem là bài toán ngày càng cấp thiết ở đô thị Việt Nam.

Bởi phía sau hình ảnh ấm áp của những buổi đưa đón cháu mỗi sáng là một thực tế đáng suy nghĩ: nhiều gia đình hiện đại đang vận hành nhờ sự hy sinh thầm lặng của thế hệ ông bà.

Nguồn: báo văn hoá

The post Khi ông bà thành “phụ huynh chính” ở đô thị appeared first on Trung tâm Điện ảnh Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.